Organische stof in landbouwbodems

Het uitgangsmateriaal van organische stof in de bodem is vers organisch materiaal zoals oogst- en plantenresten, compost, mest, enz. Dit organische materiaal wordt in de bodem door micro-organismen afgebroken. Wanneer dit verse organische materiaal door de afbraak onherkenbaar is geworden, spreken we van organische stof in de bodem. Organische stof is een complex mengsel van koolstofhoudende verbindingen en bestaat voor ± 50% uit organische koolstof.

Organische stof speelt een hoofdrol in de goede werking en de vruchtbaarheid van de bodem. Landbouwers die streven naar een optimaal gehalte aan organische stof in de bodem, genieten op een duurzame wijze van een hogere productie en opbrengst. Organische stof is een leverancier van allerlei nutriënten en zorgt voor een gemakkelijk bewerkbare bodem en een goede structuur, beter doorlaatbaar voor lucht en water. Dit vermindert de kans op erosie en bodemverdichting.

Als het gehalte aan organische stof te laag is, dan functioneert de bodem minder goed. Voor landbouwgebruik moeten dan  meer hulpmiddelen (meststoffen, bestrijdingsmiddelen, ...) ingezet worden om dezelfde productie te halen. Daardoor onstaat een grotere belasting van het milieu. Zowel voor het milieu als voor de landbouw is het dus belangrijk dat de bodemkwaliteit zo optimaal mogelijk blijft. Het beheer van organische stof in de bodem is een belangrijke factor voor een gezonde bodem.

Beleid rond organische stof in landbouwbodems

Door intensieve landbouw zonder voldoende toevoer van organisch materiaal hebben vele landbouwpercelen in Vlaanderen kritisch lage gehalten aan organische koolstof. Sinds 1990 daalt het gehalte aan organische koolstof. 

Mogelijke verklaringen zijn de omzetting van permanent grasland naar akkerland, de verminderde toediening van dierlijke mest sinds midden jaren ’90, en de gewijzigde teeltrotaties met vaak een groter aandeel snijmaïs.

Het is belangrijk om op perceelsniveau de organische-stofbalans in evenwicht te houden. Dat kan door de juiste bemesting te kiezen in functie van de teeltrotatie. Regelmatig vers organisch materiaal (onder de vorm van gewasresten of organische bemesting) toedienen verhoogt het gehalte aan organische koolstof. De verhoging van het gehalte aan organische koolstof hangt af van de kwaliteit en de stabiliteit van het toegediende verse organische materiaal.
 

Demetertool:optimaal en duurzaam bemesten

De Demetertool biedt u de mogelijkheid om zelf een optimale en duurzame bemesting te berekenen voor uw percelen. De Demetertool bekijkt zowel het organische stofgehalte in de bodem als een optimale nutriëntenvoorziening voor de gewassen.